1. Những ngộ nhận sai lầm về thuốc lá điện tử
Đa số các bạn trẻ khi được hỏi đều cho rằng thuốc lá điện tử là vô hại hoặc hầu như không có hại so với thuốc lá truyền thống bởi vì nó chủ yếu sử dụng hương liệu, tinh dầu và không gây nghiện. Nhiều người còn cho rằng thuốc lá điện tử là xu hướng hút thuốc trong tương lai, trở thành trào lưu của giới trẻ, thậm chí, thuốc lá điện tử có thể giúp người hút thuốc lá truyền thống “cai nghiện”.
Trên thực tế, đó là những ngộ nhận hết sức sai lầm, suy nghĩ thiển cận về thuốc lá điện tử - một mối nguy hại khôn lường đối với giới trẻ ngày nay nói chung, với học sinh nói riêng.
2. Hiểu đúng về thuốc lá điện tử
Thuốc lá điện tử, còn có những tên gọi khác là “e-cigs,” “e-hookahs,” “mods,” “bút vape,” “vapes” ... là một đồ vật mô phỏng hình dạng và chức năng của thuốc lá thông thường, hoạt động bằng cách sử dụng thiết bị điện tử có hệ thống pin sạc làm nóng dung dịch lỏng hoà tan, tạo ra dạng khí dung cho người dùng hút vào luồng hơi có mùi vị và cảm giác giống thuốc lá thật. Hầu hết các mẫu thuốc lá điện tử hiện nay đều sử dụng ống chứa dung dịch – loại dùng một lần hoặc có thể bơm dịch vào để dùng tiếp. Dung dịch này chứa nicotine, chất tạo hương, propylene glycol và glycerin thực vật.

Hình mô phỏng cấu tạo của thuốc lá điện tử
3. Tác hại khôn lường của thuốc lá điện tử
- Thuốc lá điện tử chứa nicotine, vì vậy nó có thể gây nghiện. Với trẻ, nếu mới sử dụng sẽ gây vật vã, khó chịu. Vì nó chứa các ống dung dịch nên người sử dụng có thể tăng liều lượng nicotine, nếu sử dụng quá liều sẽ gây ngộ độc cấp tính.
- Nicotine và một số tạp chất khác trong thuốc lá điện tử được chứng minh là đã gây ra bệnh phổi như tắc nghẽn phổ mãn tính, ung thư phổ, hen, đột quỵ não, đau thắt ngực, suy tim và các bệnh nguy hiểm khác. Nicotine còn gây hại cho sự phát triển não bộ và gây suy giảm trí nhớ ở trẻ em.

Khói thuốc lá điện tử gây ra các bệnh lý về đường hô hấp và tim mạch
- Một số loại thuốc lá điện tử có thể chứa những thành phần nguy hiểm khác như chì, formaldehyde hay Tetrahydrocannabinol là một chất gây ung thư, dị tật bẩm sinh và các vấn đề sức khoẻ khác. Một số chất phụ gia để tạo hương vị cho thuốc lá điện tử còn gây ra bệnh viêm tiểu phế quản, viêm phổi cho người sử dụng.
- Vì cấu tạo của thuốc lá điện tử có pin, để sử dụng được người dùng cần sạc pin cho thuốc lá. Nhiều vụ phát nổ từng xảy ra trong quá trình sạc pin cho thuốc lá điện tử.
- Nguy hiểm hơn nữa, đặc điểm của thuốc lá điện tử là sử dụng dung dịch lỏng được đun nóng để người dùng hít vào, loại dung dịch này thường có mùi vị trái cây như hương chanh, hương bạc hà … và điều này trở thành cơ hội cho những kẻ buôn ma tuý lợi dụng. Nhiều đối tượng buôn bán ma tuý đã pha trộn ma tuý vào dung dịch lỏng. Vì ma tuý không màu, không mùi, lại lẫn mùi của tinh dầu nên bằng cảm quan thông thường khó có thể nhận biết được. Chỉ người bán và đối tượng sử dụng mới biết trong thuốc lá điện tử đó có chứa ma tuý.
Trên thực tế, một số bệnh viện đã ghi nhận có vụ việc học sinh vào viện cấp cứu do sốc ma tuý ngay trong lần hút thuốc lá điện tử đầu tiên. Lực lượng cảnh sát phòng chống ma tuý và công an thành phố Hà Nội cũng đã có những vụ bắt giữ các nghi phạm có hành vi trộn ma tuý vào thuốc lá điện tử.
Mới đây nhất, Công an thành phố Hà Nội cũng đã phát đi cảnh báo về hiện tượng ma tuý “núp bóng” thuốc lá điện tử.
4. Một số dấu hiệu nhận biết trẻ dùng thuốc lá điện tử
Phụ huynh và thầy cô có thể nhận biết việc trẻ dùng thuốc lá điện tử từ một số dấu hiệu sau đây:
- Trẻ có những dấu hiệu bất thường về sức khoẻ: đa số là bệnh về đường hô hấp như ho, hụt hơi, khó thở.
- Trẻ thay đổi hành vi: có biểu hiện lo âu, cáu gắt, thậm chí có xu hướng tham gia các hành vi mạo hiểm.
- Sự xuất hiện của những vật lạ trong nhà: thuốc lá điện tử được thiết kế khá đa dạng về kích thước và kiểu dáng - nhằm kích thích sự hiếu kì và thoả mãn nhu cầu thể hiện cái tôi của giới trẻ - như bật lửa, USB, chiếc bút, thỏi son v.v…

Muôn dạng hình thù của thuốc lá điện tử
- Xuất hiện mùi lạ: Nếu cha mẹ thấy xuất hiện mùi hương bất thường trong nhà, đặc biệt là trong phòng của con như hương cam, hương bạc hà, hương chanh, hương dâu tây v.v… thì cần nghĩ đến tình huống có thể con sử dụng thuốc lá điện tử.
- Trẻ xuất hiện những hành vi đáng ngờ: trẻ có những buổi đi chơi đáng ngờ theo nhóm bạn, tham gia nhóm bạn mới, có hành vi lén lút nhắn tin hoặc chuyện trò bí mật qua nhóm chát …
- Trẻ tiêu tiền nhiều hơn: trẻ bỗng dưng tiêu nhiều tiền hơn bình thường nhưng không đưa ra được lí do chính đáng.
5. Tăng cường vai trò tuyên truyền giáo dục của gia đình và nhà trường
Thuốc lá điện tử quả thực chứa đựng những hiểm hoạ khôn lường. Để bảo vệ một đứa trẻ trước những hiểm hoạ ấy, cha mẹ và người thân trong gia đình cần quan tâm, gần gũi con em nhiều hơn, tinh ý phát hiện ra những dấu hiệu bất thường ở con để kịp thời ngăn chặn và điều chỉnh hành vi cho con, hướng cho con tránh xa thuốc lá điện tử.
Các nhà trường, đặc biệt là các thầy cô giáo cần liên tục tuyên truyền, cảnh báo mối hoạ tiềm ẩn trong thuốc lá điện tử cho học sinh. Bên cạnh đó, nhà trường và thầy cô cũng cần tinh ý phát hiện những dấu hiệu bất thường của học trò. Nếu có nghi ngờ học sinh sử dụng thuốc lá điện tử, cần có phương án ngăn chặn và giáo dục học sinh kịp thời.
Ban Giám hiệu trường THCS Mạc Đĩnh Chi, Ban Thanh thiếu niên nhà trường và các thầy cô giáo sẽ tăng cường giám sát, quản lý kết hợp với tuyên truyền, phổ biến kiến thức cho học sinh về thuốc lá điện tử. Nhà trường và các bậc phụ huynh quyết tâm chung tay phòng chống thuốc lá điện tử trong học sinh, đảm bảo một môi trường sống an toàn và lành mạnh cho học sinh của nhà trường.
Ban Truyền thông tổng hợp
Nguồn tài liệu tham khảo:
- https://benhviennhitrunguong.gov.vn
- https://vienyhocungdung.vn
- https://vi.wikipedia.org
- https://vi.wikipedia.org
- https://baomoi.com